Fransa’dan gelen haberler artık sadece bir “Avrupa sıcak hava dalgası” haberi olarak okunmuyor. İnsanlar hayatını kaybediyor, şehirler alarm veriyor, devletler olağanüstü önlemler açıklıyor. Birkaç yıl öncesine kadar “istisnai” dediğimiz hava olayları artık sıradan hale gelmeye başladı. Aşırı sıcaklar, ani seller, kuraklık, dolu felaketleri ve mevsim kaymaları artık dünyanın yeni gerçeği.
***
İklim değişikliği uzun yıllar boyunca bilim insanlarının raporlarında kalan bir uyarıydı. Şimdi ise hayatın tam ortasında... Sokakta yürürken, tarlaya girerken, denize bakarken, hatta sabah evden çıkarken hissedilen bir gerçek haline geldi.
***
Bu değişimi en net yaşayan şehirlerden biri de Antalya.
Antalya yıllardır Türkiye’nin güneş, sıcak hava ve uzun yaz sezonuyla özdeşleşmiş şehirlerinden biri oldu. Nisan ayında deniz sezonunun açıldığı, mayıs ayında sahillerin dolup taştığı bir kentten söz ediyoruz. Ancak son birkaç yıldır bu düzen belirgin şekilde değişmeye başladı.
***
2026 yılı bunun en dikkat çekici örneklerinden biri oldu. Türkiye’de tarım sezonunun ilk yarısını kapsayan 2026 su yılı yağışları, son 38 yılın en yüksek seviyesine ulaştı. İl geneli yağışlarda en fazla yağış alan şehir ise metrekareye 904,5 kilogramla Antalya oldu. Yağış oranındaki artış yüzde 60’ların üzerine çıktı. Kış aylarında ve ilkbaharda neredeyse durmaksızın devam eden yağışlar, bir yandan barajları ve tarım alanlarını sevindirirken diğer yandan alışılmış Antalya iklimini de değiştirdi.
***
Antalya bu yıl yağmura adeta doydu. Ama ilginç olan şu ki; yağışın bol olduğu bir dönemin ardından nisan ve mayıs aylarında beklenen sıcak hava bir türlü gelmedi. Normal şartlarda nisan ayında çoktan başlayan deniz sezonu, mayıs ayının sonuna gelinmesine rağmen halen tam anlamıyla açılmış değil. Sahiller eski yoğunluğundan uzak, akşamları ise birçok kişi halen ince ceketle dışarı çıkıyor.
***
Bir yanda aşırı yağış, diğer yanda mevsim normallerinin altında seyreden sıcaklıklar… Aslında bu tablo bize iklim değişikliğinin yalnızca “ısınma” olmadığını gösteriyor. Mesele sadece havaların sıcak olması değil; dengenin bozulması. Mevsimlerin şaşması. Alışılmış düzenin kaybolması.
***
Eskiden insanlar takvime bakarak hava tahmini yapabiliyordu. Artık aynı ay içinde hem sel hem sıcak hava uyarısı görmek mümkün. Çiftçi ne zaman ekeceğini kestiremiyor, turizmci sezon planlamasında zorlanıyor, vatandaş sabah montla çıkıp öğlen tişörtle dolaşıyor.
***
Antalya gibi tarım ve turizmle yaşayan şehirlerde iklimdeki her değişim doğrudan ekonomiyi de etkiliyor. Yağışın artması kadar, yağışın zamanı da önemli. Sıcaklığın yükselmesi kadar, ne zaman yükseldiği de önemli.
***
Belki de artık şu gerçeği kabul etmemiz gerekiyor: Doğa eski düzeninde ilerlemiyor. Ve insanlık, yıllardır doğaya verdiği zararın sonuçlarıyla yüzleşmeye başladı. Bugün Fransa’da aşırı sıcaklardan insanlar hayatını kaybediyor. Yarın başka bir ülkede kuraklık yaşanıyor. Antalya’da ise mayıs ayının sonunda halen “yaz geldi mi?” sorusu soruluyor. Bütün bunlar bize aynı şeyi anlatıyor: İklim değişikliği artık geleceğin değil, bugünün meselesi.
