Sıfır Atık Hareketi Kurucusu, Birleşmiş Milletler Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı ve Sıfır Atık Vakfı Onursal Başkanı Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin öncülüğünde Türkiye’nin sıfır atık vizyonunu plastik kirliliğinin önlenmesi ve döngüsel ekonominin güçlendirilmesi alanlarında ileriye taşımaya yönelik yürütülen istişare süreci Muğla’da devam etti.
Türkiye’nin COP31 Başkanlığı sürecinde iklim eylemini yerelden ulusala taşıyan yaklaşımı doğrultusunda, çevre, iklim ve döngüsel ekonomi politikalarının birbirini tamamlayan bir anlayışla ele alınmasına yönelik çalışmalar sürdürülüyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ve COP31 Başkanı Sayın Murat Kurum’un liderliğinde yürütülen COP31 hazırlıkları kapsamında plastik kirliliğiyle mücadele, kaynakların verimli kullanımı ve döngüsel ekonominin güçlendirilmesi iklim eyleminin önemli başlıkları arasında değerlendiriliyor. Bu doğrultuda Sıfır Atık Vakfı koordinasyonunda sürdürülen şehir koordinasyon toplantılarıyla, yerel deneyim ve ihtiyaçların Türkiye’nin iklim ve çevre gündemine taşınması hedefleniyor.
Muğla Valiliği himayesinde, Sıfır Atık Vakfı koordinasyonunda gerçekleştirilen toplantıya Muğla Valisi Sayın İdris Akbıyık, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürü Fatih Turan, Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Sayın Samed Ağırbaş başta olmak üzere kamu kurumları, yerel yönetimler, üniversiteler, sanayi ve ticaret odaları, organize sanayi bölgeleri, sivil toplum kuruluşları ve özel sektör temsilcileri katıldı.
“TOPLANTI ŞEHRİN TÜM PAYDAŞLARININ GÜÇLÜ KATILIMIYLA GERÇEKLEŞTİ”
Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, toplantının şehrin bütün paydaşlarının güçlü katılımı ile gerçekleştiğini belirterek, “Bugün Muğla'da plastik atık meselesini yerel ölçekte değerlendirmek ve çözüm yollarını birlikte ele almak üzere önemli bir toplantı gerçekleştirdik. Muğla'nın bizim için ayrı bir önemi de var. Sıfır Atık Vakfı olarak Türkiye'nin 81'lerinde gerçekleştirdiğimiz, Türkiye Sıfır Atık Çevre ve İklim Değişikliği Çalıştayları serisinin ilkini tamamladığımız şehir Muğla” dedi.
“HEM ÇEVRE HEM DE TURİZMİMİZ AÇISINDAN CİDDİ BİR TEHDİT OLUŞTURUYOR”
Muğla’nın kıyıları, koyları, ormanları ve doğal alanlarıyla önemini vurgulayan Ağırbaş, “Muğla'nın ve Akdeniz kıyılarının plastik atık meselesini yalnızca atık yönetimi konusu olarak değerlendiremeyiz. Plastik kullanımını kaynağında azaltmak, yeniden kullanımı ve geri dönüşünü güçlendirmek, atıkların doğaya ulaşmasını önlemek ve özellikle denizlerimizi, kıyılarımızı plastik kirliliğinden korumak zorundayız. Çünkü denize ulaşan plastik yalnızca bulunduğu noktada kalmıyor, zaman içerisinde bozularak gördüğünüz üzere mikroplastik haline geliyor. Bu hem insan sağlığı için ciddi bir tehdit oluşturuyor hem de turizmimiz açısından ciddi bir tehdit oluşturuyor” diye konuştu.
“DENİZLERİN KORUNMASI İLE PLASTİK ATIK YÖNETİMİNİ BİRBİRİNDEN AYRI DÜŞÜNEMEYİZ”
Fethiye-Kaş Deniz Milli Parkı ile Kuzey Ege Deniz Milli Parkı’na ilişkin Cumhurbaşkanı Kararı’nın önemini vurgulayan Ağırbaş, “Koruma alanlarının güçlendirmesi kadar bu alanlara ulaşabilecek plastik atıkların kaynağında önlenmesi de büyük önem taşıyor. Bu nedenle denizlerin korunmasıyla plastik atık yönetimini birbirinden ayrı düşünemeyiz” ifadelerini kullandı.
“BAKANLIKLARIMIZ KOORDİNASYONUYLA ÇÖZECEĞİZ”
Emine Erdoğan Hanımefendi’nin liderliğinde başlatılan Sıfır Atık Hareketi’nin çevreyle ilgili sorunları yerelde çözme çalışmalarındaki güçlü iradesine dikkat çeken Ağırbaş, şöyle devam etti:
“Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanımız, COP31 Başkanımız Murat Kurum'un liderliğinde güzel işler yapılıyor. Diğer makamlarımızın da güzel çalışmaları var. Vatandaşımızın temel gündemlerinden bir tanesi olan denizlerimizdeki plastik kirliliğini kısa zaman içerisinde bakanlıklarımızın koordinasyonuyla çözeceğimize inanıyorum.”
“ÇOK ÖNEMLİ ÇALIŞMALAR VE PROJELER HAYATA GEÇİRİLİYOR”
Muğla Valisi İdris Akbıyık ise, Sıfır Atık Vakfı’nın Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin Onursal Başkanlığında çok önemli çalışmalar ve projeleri hayata geçirdiğini söyleyerek, “Bugün çok faydalı bir toplantı oldu. Plastik kirliliği tüm dünyanın, ülkemizin, Muğla'mızın önemli bir problemi. Hem şehirlerimizin, yerleşim yerlerinin korunması hem de denizlerimizin korunması büyük önem taşıyor” dedi.
“PLASTİK KİRLİLİĞİ DOĞANIN EKOLOJİK DENGESİNİ BOZUYOR”
Plastikler ve plastik kirliliğinin diğer çevre kirliliğinde olduğu gibi doğanın ekolojik dengesini bozduğunu belirten Akbıyık, “Tüm canlıları, insan sağlığını tehdit ediyor. Dolayısıyla da bu konuda Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde, bakanlıklarımızın yaptığı çalışmalar önemli. Belediyelerimizin kendi görev alanlarında yaptıkları çalışmalar önemli. Esas konu STK'larımızın, vatandaşlarımızın bu konuda çalışmalar yapması ve bilinçlenmesi” diye konuştu.
MUĞLA’NIN PLASTİK DÖNGÜSÜ MASAYA YATIRILDI
Türkiye’nin önemli turizm merkezlerinden biri olan ve geniş kıyı şeridiyle Akdeniz ve Ege deniz ekosistemleri açısından kritik bir konumda bulunan Muğla’nın plastik döngüsüne ilişkin mevcut durum toplantının ana gündemini oluşturdu.
Toplantıda plastik atıkların kaynağında azaltılması, ayrı toplanması, geri kazanılması ve yeniden kullanılması başlıklarının yanı sıra, özellikle turizm hareketliliğinin yoğun olduğu dönemlerde oluşan atıkların etkin şekilde yönetilmesine yönelik ihtiyaçlar değerlendirildi.
Muğla’nın farklı ilçelerindeki uygulamalar, yerel ölçekte karşılaşılan sorunlar ve başarılı çalışmaların yanı sıra; kamu, yerel yönetimler, turizm sektörü, sanayi, akademi ve sivil toplum arasındaki iş birliğinin güçlendirilmesine yönelik öneriler istişare edildi.
KIYILAR VE DENİZLER İÇİN PLASTİK KİRLİLİĞİNE KARŞI MÜCADELE
Muğla’nın sahip olduğu uzun kıyı şeridi ve çok sayıda koy, körfez ve doğal alanın plastik kirliliğine karşı korunmasının önemine dikkat çekilen toplantıda, karasal kaynaklı plastik atıkların kıyı ve deniz ekosistemlerine ulaşmasının önlenmesi konusu özel olarak ele alındı.
Plastik kirliliğinin deniz ekosistemleri üzerindeki baskısının azaltılması için kaynağında önleme, etkin toplama, geri dönüşüm ve yeniden kullanım sistemlerinin birlikte güçlendirilmesi gerektiği değerlendirildi.
Kıyı alanlarında yürütülen temizlik ve koruma çalışmalarının yanı sıra, plastik atığın oluşmasını önleyen ve döngüsel ekonomiyi destekleyen kalıcı çözümlerin geliştirilmesinin gerekliliği vurgulandı.
TURİZMDEN DÖNGÜSEL EKONOMİYE
Muğla’nın plastik döngüsünün değerlendirilmesinde turizm sektörünün önemli bir paydaş olduğuna dikkat çekilirken, sürdürülebilir turizm anlayışının plastik kullanımının azaltılması ve kaynakların verimli kullanılmasıyla desteklenmesi gerektiği ifade edildi.
Turizm işletmelerinde tek kullanımlık plastiklerin azaltılması, yeniden kullanım uygulamalarının yaygınlaştırılması, atıkların kaynağında ayrı toplanması ve geri kazanım süreçlerinin güçlendirilmesine yönelik iyi uygulamaların yaygınlaştırılması konusunda görüş alışverişinde bulunuldu.
Bu yaklaşımın yalnızca çevresel kazanımlar sağlamadığı; aynı zamanda Muğla’nın doğal varlıklarının korunmasına, turizm ekonomisinin sürdürülebilirliğine ve döngüsel ekonomik yapının güçlendirilmesine katkı sağlayacağı değerlendirildi.
MUĞLA’NIN DENEYİMİ İSTANBUL’DAKİ ORTAK AKLA TAŞINACAK
Toplantıda ortaya konulan görüş, ihtiyaç ve çözüm önerileri kayıt altına alınarak 31 Ağustos–1 Eylül 2026 tarihlerinde İstanbul’da gerçekleştirilecek “Türkiye Plastik Döngüsü Ortak Akıl Platformu – Plastik Döngüsünde Sürdürülebilir Gelecek Çalıştayı”na aktarılacak.
İstanbul’daki çalıştayda 4 ana tematik blok altında oluşturulacak 15 tematik çalışma masasında plastik üretimi ve tasarımı, sürdürülebilir tüketim, atık yönetimi, geri kazanım, mikroplastikler, insan sağlığı, finansman, yönetişim ve uluslararası iş birliği gibi başlıklar ele alınacak.
Çalıştay kapsamında ayrıca deniz kıyısındaki illerin valilerinin katılımıyla Valiler Oturumu düzenlenecek. Muğla’da ortaya konulan yerel deneyim ve önerilerin bu üst düzey istişare zeminine taşınmasıyla, kıyı illerinin ortak ihtiyaçlarına yönelik çözümlerin geliştirilmesi hedeflenecek.
ORTAK AKIL, ORTAK SORUMLULUK
Sıfır Atık Vakfı, plastik kirliliğinin önlenmesini; atık yönetiminin ötesinde kaynakların verimli kullanılması, döngüsel ekonominin güçlendirilmesi, iklim eylemi ve deniz-kıyı ekosistemlerinin korunması ile birlikte ele alıyor.
Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin öncülüğünde ortaya konulan sıfır atık vizyonu doğrultusunda ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Murat Kurum’un çevre, iklim ve döngüsel ekonomi alanındaki çalışmalarıyla güçlenen Türkiye’nin dönüşüm iradesiyle, yerel deneyimlerin ulusal politika süreçlerine aktarılması amacıyla çok paydaşlı istişare süreci sürdürülüyor.
Adana ve Mersin’in ardından Muğla’da gerçekleştirilen şehir koordinasyon toplantısının sonuçları, Antalya’da gerçekleştirilecek toplantıyla birlikte İstanbul’daki ortak akıl platformuna taşınacak.
Şehirlerden gelen değerlendirmelerin bir araya getirilmesiyle hazırlanacak Türkiye Plastik Döngüsü Sonuç Raporu ile plastik atıkların azaltılması, geri dönüşüm ve yeniden kullanımın yaygınlaştırılması, kıyı ve denizlerin plastik kirliliğinden korunması ve Türkiye’nin döngüsel ekonomi hedeflerinin güçlendirilmesine yönelik stratejik bir yol haritası oluşturulması amaçlanıyor.