Geçtiğimiz hafta cuma günü İstanbul’da Basın İlan Kurumu (BİK) tarafından düzenlenen “Dijital Dönüşüm Çağında Habercilik: Yapay Zeka ve Dijital Yetkinlikler” başlıklı panele katıldım. Dijitalleşmenin haberciliği kökten dönüştürdüğü bir dönemde, böylesi toplantıların sadece birer etkinlik değil, aynı zamanda mesleğin geleceğine tutulmuş bir ayna olduğunu bir kez daha gördüm.
***
Panelin açılış konuşmalarını BİK Genel Müdürü Abdulkadir Çay ile Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran yaptı. Her iki isim de farklı pencerelerden ama aynı noktaya işaret ediyordu: Gerçeklik algısı ve gazetecinin sorumluluğu.
***
Abdulkadir Çay’ın, geçmişte manşetler üzerinden darbelere zemin hazırlanan, halkı aşağılayan ve devleti aciz gösteren yayınlara dair hatırlatması aslında bugünü anlamak için önemliydi. Dezenformasyonun yalnızca dijital çağın bir sorunu olmadığını, ancak bugün çok daha hızlı ve yaygın şekilde karşımıza çıktığını vurguluyordu. Tam da bu yüzden, dezenformasyonla mücadele artık bir tercih değil, zorunluluk.
***
Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran’ın altını çizdiği nokta ise dijitalleşmenin gazetecinin yerini almadığı, aksine gazetecinin rolünü daha da kritik hale getirdiği gerçeğiydi. Yapay zekâ, hızlı erişim ve veri işleme açısından önemli bir kolaylık sunuyor olabilir. Ancak haberi süzen, doğrulayan, bağlamına oturtan ve kamu yararı süzgecinden geçiren irade hâlâ insana ait. Gazeteciyi yönlendiren şey algoritmalar değil, mesleki etik ve vicdan olmalı.
***
Panel boyunca alanında uzman konuşmacılarla yapılan paylaşımlar, dijital çağda gazeteciliğin sadece “hız” üzerinden tanımlanamayacağını net biçimde ortaya koydu. Asıl mesele; doğruyu, doğru zamanda ve doğru şekilde aktarabilmek. İşte bu noktada kurumsal medya ve meslek ilkeleri, zannedildiğinin aksine güç kaybetmiyor; yeni fonksiyonlar üstlenerek daha da önem kazanıyor.
***
Bu tür panellerin kıymeti de burada yatıyor. Gazetecileri bir araya getiriyor, ortak sorunları konuşma ve çözüm üretme zemini oluşturuyor. Daha da önemlisi, mesleğin pusulasını kaybetmemesi için düşünmeye, sorgulamaya ve kendini yenilemeye davet ediyor.
***
Dijital dönüşüm çağında habercilik, teknolojiyi reddetmeden ama ona teslim de olmadan yol almak zorunda. Bu dengeyi kurmanın yolu ise bilgi paylaşımından, ortak akıldan ve böylesi nitelikli buluşmalardan geçiyor. Çünkü gazetecilik, her çağda olduğu gibi bugün de insan eliyle ve insan sorumluluğuyla anlam kazanıyor.