Adam olmak başka bir adamlıktır.
Okursun ama adam olamazsın.
Hani derler ya:
“Oku adam ol baban gibi eşek olma”
Burada virgülü yanlış yere koydunmu baban eşek olur.
Yani, okumuşsun ama adam olamamışsın demektir.
Virgülü yerine oturttun mu adam gibi adam olursun.
Yalnız şunu da bilmek lazım ki her okuyan adam olmuyor.
Hani bir hikaye vardır ya:
“Oğlum ben sana vali olamazsın demedim, adam olamazsın dedim, şimdi okumuş vali olmuşsun ama neyleyim ki adam olamamışsın, adam olsaydın babanı yaka paça huzuruna getirtmek yerine sen yanıma gelirdin baba ocağını ziyarete, bak işte, adam olamamışsın” demiş babası oğluna.
Adam olmak zor iştir.
Her işte adamlık şarttır.
Bizim tanıdıklardan, aile büyüklerinden olan yaşı oldukça ilerlemiş bir Halil emmi vardı.
Biz çocukken arasıra bize gelir, bir iki gece misafir olur sonra giderdi.
Geldiğinde bize derdiki:
“Adam olmak ister isen al kalemi durma yaz, hamal olmak ister isen al kazmayı durma kaz”
Mekanı cennet olsun Halil emminin.
O yıllar da televizyon yoktu, radyo dinlerdik.
Halil emmi gibi kamil inanlar ayaklı kütüphane gibi idiler.
Onlar anlatır bizler dinlerdik.
Her fikri, nasihatı onlardan alırdık.
Büyükler, yaşlılar nerede olurlarsa olsunlar dinlenirdi.
Onlar dinlendikçe adam olunurdu.
Eskiden genç yaşta bir toplumda konuşacağın zaman söze girdin mi orada bulunan yaşı ilerlemiş bir büyük:
“Sen askerliğini yaptın mı, yaptıysan konuş, yapmadıysan konuşma, sus, dinle” der uyarırlardı.
Neden böyle derlerdi?
Çünkü o zamanlar askerlik süresi iki yıl, üç yıl, hatta dört yıl olurdu ve uzu süre askerlik yapılırdı.
Askerlik insanı olgunlaştırır, yerini, haddini, sıranı bilmeni öğretirdi.
Yani, insanı veya genç bir delikanlıyı adam ederdi.
Eğitim alırsın ama eğitilmiş olamazsın.
Görürsün ama görgülü olamazsın.
Okursun ama bilgili olamazsın.
Herşeyi bilirim dersin ama kültürlü olamazsın.
Herşeyi bilmek adam olmak değildir.
Dini bilirsin ama dindar olamazsın.
Kuranı bilirsin ama hoca olamazsın.
Kuran okursun ama hafız olamazsın.
Tıpkı bunlar gibi, büyürsen, okursun, öğrenirsin, makam mevki sahibi de olursun ama nerede, nasıl duracağını, oturacağını, konuşacağını, dinleyeceğini bilmezsen adam olamazsın.
Kendini eğitmelisin.
Tahsil hayatın boyunca öğretimin yanında verilen eğitimi çok iyi almalısın ki adam olasın.
Yaş alırsın, baş olursun ama adam olamazsın.
Adam kisvesinde dolaşan milyonlarca insan vardır ama adam değillerdir.
Adam olmak zordur.
Adam gibi adam olmak daha da zordur.
Kısaca, her nerede olunursa olunsun, haddini bilirsen adam gibi adam olursun…